Als lid van een politieke partij mag ik soms meestemmen over besluiten van die partij. Er komt weer een keuze aan, en niet zo’n kleintje ook.
Situatie
GroenLinks en PVDA zijn in 2026 officieel gefuseerd tot een nieuwe partij. Eentje met een uitzonderlijk onfortuinlijke naam, “Progressief Nederland”.
Niet alle vragen rond die fusie zijn al opgelost. De grote die nu op tafel ligt is het Europees Parlement. GroenLinks zit namelijk bij “Europese Groene Partij1 en de PVDA bij “Partij van Europese Socialisten en sociaaldemocraten”2. \
In aanloop van de fusie werd er bij de verkiezingen van 2024 meegedaan met een gezamenlijke lijst, waarvan de kandidaten zich over de twee fracties in het parlement verdeelden.3. Interessant vooruitgeschoven, maar nu zal er toch echt gekozen moeten worden. En daarvoor is er op 18 september een redenraadpleging4.
Hoe werken partijen in het Europees Parlement
Het Europees Parlement is een vreemd parlement. Het wordt nog wel eens afgeschreven omdat het geen “recht op iniatief” heeft en dus niet zelf voorstellen kan plaatsen, maar kort gezegd kan de Europese Unie weinig tot niets doen zonder instemming met van een meerderheid van het Parlement.5
In het Europees Parlement zitten, net als in de 2de kamer of gemeenteraad, fracties. Deze fracties bestaan in de kern uit Europese Partijen, soms 1 per fractie, soms meer. En Europese Partijen bestaan weer uit nationale partijen.
Ter illustratie. GroenLinks was deel van de Europese Groene Partij6. Deze partij zit samen met de Europese Vrije Alliantie7, een andere Europese Partij, in de fractie “De Groenen/EVA”.8.
Niet elke Europese Partij, of zelfs Europese Fractie heeft leden in alle EU landen, en soms zitten meerdere nationale partijen in dezelfde Europese partij.9
Frustrerend advies Commissie
Het de facto startschot van de campagne naar het referendum toe kwam van een commissie (bestaande uit welgeteld 2 personen) die met een stemadvies kwam, daarin gesteund door het partijbestuur en Jesse Klaver. Het gegeven advies frustreert, en niet omdat ze adviseren PES te kiezen terwijl de Groenen de juiste optie is.
Mijn grootste irritatie is dat er uberhaubt een advies wordt gegeven. Dit is een vraag over welke richting wij als partij Europees op zullen gaan. De EU is een ergelijk onzichtbare laag van overheid, zélfs nog meer dan bij de meeste stemmingen zullen er waarschijnlijk veel leden zijn die niet inhoudelijk onderzoek gaan of kunnen doen, en zich dus laten leiden door dit soort advies. Helemaal wanneer zowel de fractievoorzitter 2de kamer10 als het nationale bestuur zich erachter scharen. Als je geen inhoudelijk standpunt hebt, dan wil je als lid waarschijnlijk de partij versterken door het beeld van een grote eensgezinde meerderheid te bevestigen. Bij een vraag als deze was het fier geweest als dezen zich niet publiekelijk voor één van de opties hadden uitgesproken, maar de leden er de ruimte vrije ruimte voor gaven.
Een ander frustrerend punt zie ik bijvoorbeeld op bladzijde 311
” Wij vinden de combinatie van een volledig lidmaatschap bij de één naast een geassocieerd lidmaatschap bij de ander de
‘second best’ oplossing bij het ontbreken van de mogelijkheid van een dubbel volledig
lidmaatschap. ”
Een misvatting die ikzelf tot voor kort ook had (en zelfs hier beschreef) is dat er bij de Greens geen Associate lidmaatschap bestaat. Dit is er wel, het verschil tussen associate en vol lidmaatschap is alleen kleiner. Er zijn op dit moment 8 associate leden.1213.
Het idee dat je vol lid kan zijn van de ene partij én associate lid van de ander lijkt alsnog meer een wensdroom dan realiteit. Ik heb geen voorbeeld kunnen vinden van iemand die dat heeft geprobeerd. Dat deze optie openligt lijkt mij daarom nogal misleidend.
Groot in klein of klein in Groot?
Omdat de PES (veel) groter is zouden we via hun een grotere positieve rol in Europa kunnen spelen.
Is dat wel zo? Op EU schaal is fractiediscipline veel minder een ding dan in Nederland, maar de PES is over de linie minder progressief, minder klimaat verantwoord, en minder uitgesproken dan ik graag zou willen zien. De fractie waar PES in zit is al tijden één van de grootsten in het Europees Parlement. Behoorlijk wat invloed dus. En wat is ermee gedaan? Ik heb niet het idee dat de EU nu zo uitgesproken vooruitstrevend is, of dat we echt voorloper zijn in de klimaat transitie. Als brede Centrum-Linkse bestuurspartij voegt PES regelmatig Rechts danwel Conservatief water om de wijn makkelijker te slikken te krijgen. Door ons aan te sluiten bij de Groenen is het makkelijker om beleid naar het Links-Progressieve vlak te trekken.
Ik ben er zelf bang voor dat deel zijn van de PES wel leid tot meer van “onze” mensen in de leuke baantjes, maar niet tot de noodzakelijke koerswijziging. Als het klimaatbeleid tekort schiet, is de grote vraag dan of er “onze” handtekening of de handtekening van een Christen-Democraat onder staat?
De commissie geeft zelf ook aan, met de machtsblokken binnen het Europees Parlement vormt een partij als de Groenen bovenmatig vaak een schakel die het verschil tussen wel of geen meerderheid kan bepalen. Er ís geen format om vanuit een andere partij consistent met de Groenen samen te werken, maar weet je wanneer je dat wel kan doen? Door je bij die partij aan te sluiten.
Rapport Sargentini
Vanaf 2017 deed toenmalig Greens MEP een rapport over de rechtstaat in Hongarije. Het was dit rapport die de dictatoriale neigingen van Viktor Orban14 eindelijk op de Europese Agenda dwong, waarna er gestemd moest worden over artikel 7 strafmaatregelen15. De eerste keer dat het Europees Parlement daadwerkelijk optrad tegen een lidstaat die afglijd in dictatuur.16
Dit is het soort werk wat ik wil ondersteunen in het Europees Parlement, dit is de politieke familie waar ik deel van wil zijn.
Deense partijgenoten
Bovenstaande is in tegenstelling tot de Sociaal-democraten in Denemarken, welke wereldwijd nieuws maakte door eigen waarden en verantwoordelijkheidsbesef in de wind te gooien en vol mee te gaan in Extreem-Rechtse xenofobie.17 Deze partij is lid van de PES, met op dit moment 1 parlementslid minder dan wij18 . Met zulke partijgenoten is het misschien logisch dat “ondanks” die heilig verklaarde invloed van PES in het Europees Parlement, we nog steeds vluchtelingen vermoorden om ze buiten zicht te houden.19. Ik zeg het nog maar een keer, invloed is niet een doel, maar een middel.
Groen
Aan de politieke prioriteiten zou je het niet zeggen, maar de klimaatcrisis is aan het escaleren.
De EU, een blok van de meest rijke landen, is bij uitstek de laag om snel grote stappen te zetten op het gebied van klimaat. Dat is geen wens, dat is bittere noodzaak. De Greens durven zoals de naam impliceert daar een stuk sterker in te staan dan de PES.
Bijvoorbeeld qua “bio-brandstof”((https://www.greens-efa.eu/en/article/news/dont-get-bio-fooled)) waarover toenmalig Greens parlementslid Bas Eickhout uitgeroepen werd tot vijand van de industrie, doordat hij ervoor wist te zorgen dat de duurzaamheidseisen omhoog gingen.2021.
Maar ook over emissiehandel22 en internationale handelsakkoorden23 durven de Greens consistent de prioriteiten beter te plaatsen dan bij PES het geval is.
Anderen leggen het beter uit dan ik op dit moment voor elkaar krijg. Maar waar ik eigenlijk naartoe wil, wij als Progressief Nederland horen inhoudelijk bij de Groenen thuis. Een keuze voor de PES zou op dit moment niet anders gelezen kunnen worden dan een keuze voor inhoud en overtuigingen negeren, om maar met de Grote Jongens aan tafel te kunnen zitten.
Externe Links
Tijdens het schrijven van mijn stuk ontdek ik steeds meer dat anderen het zware werk al hebben gedaan. Ik verwijs gaarne naar hun door:
Inhoudelijke vergelijking in stemgedrag: www.stukroodvlees.nl/staat-progressief-nederland-dichter-bij-de-europese-groenen-of-de-europese-sociaal-democraten/
Een ledencampange: www.progroen.nl
beschrijvende JOOP artikelen:
- https://www.bnnvara.nl/joop/artikelen/bij-wie-in-de-eu-is-pros-links-progressieve-koers-in-goede-handen
- Jesse Klaver liet tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen zien waarom PRO in Europa bij de Groenen hoort – Joop – BNNVARA
Informatie vanuit de Groenen zelf. De toekomst is PRO Groen | European Greens
Opiniestuk (betaalmuur): https://www.volkskrant.nl/columns-opinie/opinie-progressief-nederland-kies-en-sluit-je-aan-bij-de-groenen~b4776af2/
LinkedIn van de voormalige Europarlementariër die de situatie in Hongarije op de agenda bracht.
- https://progressiefnederland.nl/toekomst-in-europa/over-egp/ [↩]
- https://progressiefnederland.nl/toekomst-in-europa/over-pes/ [↩]
- https://www.trouw.nl/politiek/na-de-eu-verkiezingen-gaan-pvda-en-groenlinks-weer-scheiden-in-brussel~b56acfdc/ [↩]
- https://progressiefnederland.nl/laat-je-stem-horen/ [↩]
- https://ecer.minbuza.nl/ecer/eu-essentieel/instellingen-overige-organen/europees-parlement.html [↩]
- https://nl.wikipedia.org/wiki/Europese_Groene_Partij [↩]
- https://nl.wikipedia.org/wiki/Europese_Vrije_Alliantie [↩]
- https://nl.wikipedia.org/wiki/De_Groenen/Vrije_Europese_Alliantie [↩]
- https://prodemos.nl/kennis/informatie-over-politiek/europese-unie/europese-verkiezingen/europese-fracties-en-partijen/ [↩]
- Klaver vindt dat PRO zich in EU bij sociaaldemocraten moet aansluiten | Politiek | NU.nl [↩]
- PRO-in-Europa-Advies-van-adviescommissie.pdf bladzijde 3 [↩]
- Our member parties | European Greens [↩]
- Adopted revised EGP Statutes, Copenhagen, 4 Dec 2022 – renumbered appendex B [↩]
- https://nl.wikipedia.org/wiki/Viktor_Orb%C3%A1n [↩]
- https://www.montesquieu-instituut.nl/column/201809/article-7-teu-ep-vote-and-hungary-placing-vote-three-contexts [↩]
- https://www.nu.nl/buitenland/5458718/europees-parlement-stemt-voor-zwaarste-strafprocedure-tegen-hongarije.html? [↩]
- Immigration policy of Mette Frederiksen – Wikipedia [↩]
- Progressive Alliance of Socialists and Democrats – Wikipedia [↩]
- 120.000 ‘pushbacks’ aan Europese buitengrenzen: “Er wordt extreem geweld gebruikt” | VRT NWS Nieuws [↩]
- https://www.duurzaamnieuws.nl/bas-eickhout-scherpere-norm-duurzame-energie/ [↩]
- https://klimaatweb.nl/nieuws/europarlement-scherpt-klimaatwetgeving-flink-aan-werk-aan-de-winkel-voor-eerlijker-klimaatbeleid/ [↩]
- https://klimaatweb.nl/nieuws/europarlementarier-bas-eickhout-een-emissiehandelssysteem-voor-mobiliteit-landbouw-en-gebouwde-omgeving-wordt-een-complex-monster/ [↩]
- https://www.greens-efa.eu/en/article/press/no-deal-better-than-a-bad-deal-bas-eickhout [↩]
Geef een reactie